آيا ساختار متضمن انتخابات سالم است؟

هميشه يكي از دلايل عدم دستيابي مردم ايران به انتخابات آزاد و سالم معيوب بودن ساختار انتخابات در ايران عنوان شده. مطابق با قانون اساسي مسئول برگزاري انتخابات وزارت كشور و نهادهاي محلي وابسته به اون شامل استانداري‌ها، فرمانداري‌ها و بخش‌داري‌ها هستند. ازون‌جا كه معمولا جناحي كه وزارت كشور متعلق به اون هست در انتخابات حضور داره و اين امر احتمال تقلب رو توسط اين نهاد بالا مي‌بره، نهادي بر وزارت كشور در امر انتخابات نظارت مي‌كنه و اون نهاد شوراي نگهبان است. اگر پس از انتخابات اعتراضي هم در كار باشه باز شوراي نگهبان مسئول رسيدگي به اعتراضه. ايرادي كه به اين ساختار گرفته مي شه اين هست كه ازون جا كه شوراي نگهبان يك نهاد انتصابي است، بنابراين اگر شوراي نگهبان و وزارت كشور هم راستا باشند سلامت انتخابات زير سوال مي‌ره. اتفاقي كه در انتخابات رياست جمهوري دوره‌ي دهم افتاد.

روز يكشنبه‌ي آينده، انتخابات پارلماني سوئد برگزار مي‌شه و ازون‌جا كه دولت توسط پارلمان انتخاب مي‌شه، اين انتخابات مهم‌ترين انتخابات سوئد تلقي مي‌شه. سري به وب‌سايت انتخابات سوئد زدم تا از چند و چون برگزاري انتخابات و ساختار اون سر در بيارم. خوشبختانه فايل پي دي افي به زبان انگليسي وجود داره كه در مورد انتخابات‌هاي سوئد به خوبي توضيح داده. مسئول برگزاري انتخابات‌هاي سوئد Election Authority است كه در چند سطح تعريف مي‌شه. در سطح استاني، استانداري‌ها (County Administrative Board) و در سطح شهرستان Election Committee مسئوليت برگزاري انتخابات و شمارش آرا رو برعهده دارند. در صورتي كه شكايتي رخ بده هيئتي به نام Election Review Board به شكايت‌ها رسيدگي مي‌كنه. اين هيئت متشكل از هفت نفر هست كه شش نفر اون‌ها نمايندگان فعلي پارلمان هستند و رييس هئيت قاضي دادگاست. ازون‌جا كه استاندارها توسط دولت مركزي انتخاب مي‌شند، پس ساختار انتخابات متضمن انتخابات سالم نيست! اگر هم اعتراضي صورت بگيره مي‌شه حالتي رو در نظر گرفت كه هيئت رسيدگي به شكايات هم ريگي به كفش داشته باشه! اتفاقي كه در حالت مشابه در انتخابات رياست جمهوري آمريكا رخ داد و رييس دادگاه نهايتا به نفع بوش راي صادر كرد، رايي كه به نظر بسياري، ناعادلانه بود!

با يكي از دوستان ايراني كه سال‌هاست در سوئد زندگي مي‌كنه و با هر دو فرهنگ به خوبي آشناست همين بحث رو مطرح كردم! جواب جالبي داد! گفت درست مي‌گي، اين ساختار معيوب به نظر مي‌رسه و شايد هيچ ساختاري رو در دنيا نشه پيدا كرد كه احتمال تقلب رو به صفر برسونه اما دو تا موضوع باعث مي‌شه كه در انتخابات سوئد تقلبي نشه و اتفاقاتي مشابه انتخابات سال گذشته‌ي ايران رخ نده:

1-       ازون‌جا كه دموكراسي و فرهنگ دموكراتيك قدمت بسيار طولاني در سوئد داره، چيزي مثل تقلب اصلا به ذهن كسي خطور نمي‌كنه! حالا اين كس مي‌تونه شخصيت حقيقي‌اي باشه كه به طور فردي در انتخابات شركت مي‌كنه و هيچ وقت نمي‌ره با شناسنامه‌ي افراد متوفي ده بار راي بده، يا اين‌كه شخصيتي حقوقي مثل ارتش سوئد باشه كه هيچ‌وقت فكر كودتا به سرشون نمي‌زنه!

2-       مهم‌تر از ساختار، چيزي كه متضمن دموكراسي است مساله‌ي نظارت آزاد هست كه توسط رسانه‌ها و مطبوعات انجام مي‌شه و براي همين به چشم دموكراسي معروف هستند. در سوئدي اصلي وجود داره به نام The Principle of Public Access:

The principle of public access means that the general public and the mass media newspapers, radio and television are to be guaranteed an unimpeded view of activities pursued by the government and local authorities.

مطابق اين اصل براي مثال هر يك از مردم يا اصحاب رسانه‌ها كه اراده كنند مي‌تونند به اداره‌ي ماليات سوئد مراجعه كرده و تمامي اسناد مالي هر كدوم از اعضاي دولت رو كه خواستند دريافت كنند. وجود همين اصل تا كنون باعث شده بسياري از وزرا و روساي ارگان‌ها و موسسات دولتي مچشون گرفته بشه و يا از كار بركنار بشن يا در تلويزيون ملي از مردم بابت اشتباهي كه كردند رسما عذرخواهي كنند.

نتيجه‌اي كه مي‌خوام از بحث بگيرم اين هست كه ساختار كامل و بدون نقص در هيچ جاي دنيا وجود نداره. بلكه فرهنگ عمومي، افرادي كه اون ساختار رو تشكيل مي‌دهند و در نهايت حضور رسانه‌هاي آزاد هست كه دموكراسي رو تضمين مي‌كنه. بنابراين اگر ساختار كشور سوئد و ساير كشورهاي دموكراتيك رو به كشور ايران بياريم زياد چيزي عوض نمي‌شه.

Advertisements

4 Responses to “آيا ساختار متضمن انتخابات سالم است؟”

  1. نگین Says:

    وقتی مشکل شناخته بشه راه حلش هم معلوم میشه.باید به آینده خوش بین بود. قرار نیست نسل ما هم منتظر سیستم بمونه, راهی که نسل جوان انتخاب کرده راه خود باوریه و به دنبال آن اصلاح فرهنگ عامه .

  2. مهشید Says:

    سلام ، من از خوانندگان وبلاگتون هستم یه مدت گمتون کرده بودم اما دوباره چند وقتیه پیدا شدین ولی با فیلتر شکن، وب شما رو به پیوند هام اضافه کردم که خواننده های معدودم هم بتونن استفاده کنن، نمی دونم نیازی به اجازه بود یا …؟

    • mohsen Says:

      سلام. خوشحالم كه دوستاني كه نمي شناسمشون هم وبلاگم رو دنبال مي كنند:) نه مشكلي نيست، ممنون كه لينك دادين.

Leave a Reply

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out / Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out / Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out / Change )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out / Change )

Connecting to %s


%d bloggers like this: